ARABAŞI KİME AİT?

ARABAŞI KİME AİT?


ARABAŞI KİME AİT?

Arabaşı yaparsan hindiden,

Gelirim ikindiden.

Arabaşı yaparsan tavşandan,

Gelirim akşamdan.

Arabaşı yaparsan tavuktan,

Gelemem belki soğuktan.

(Karamanlı dilinde “sovuktan” diye söylenir). Arabaşıyı bilen var mı veya bilmeyen var mı? Arabaşı çorbası ve hamuru iç Anadolu yöresine ait bir ara yemeğidir.

 

 

Karaman, Konya, Kayseri, Yozgat, Kırşehir, Emirdağ, Nevşehir gibi illerde bu çorbayı ve hamuru kış mevsiminde  bir çok evde geceleri sofranın etrafına toplanmış insanlarımızın içtiklerini görebilirsiniz.

Şimdi bilmeyenler de bu arabaşı çorbası da neymiş diye soruyorlardır.

İşte arabaşı:

Tavuk suyuna çorba ve pişirilen hamurdan oluşur. Ismi gereği, arabaşının Araplar ile ilgisi yok. Yemek arası yendiğinden “ara aşı” olarak anılırmış zamanla arabaşı olmuş.

Bu çorba içilmez, yutulur. Çünkü özel olarak hazırlanan hamur tahta kaşık ile alınıyor ve hamuru düşürmeden çorba ile dolduruluyor ve ısırılmadan bütün olarak yutuluyor.

Çorba başına toplananlar, en çok hamur dilimini kim bir kerede yutacak diye iddiada bulunuyor, herkes maharetini ortaya koyuyor. Bu arada hamur dilimini çorba içine düşüren cezalı oluyor. Bu da ayrıca beceri isteyen bir iştir.

12179549_10207125256797129_1303679400_n

Ailem Belçika’ya 1973 yılında geldi,  bundan tam koca  42 yıl önce. Çocukluğumdan beri, annem her kış geldiğinde, neredeyse haftada bir kez mutlaka akşamları evimize tanıdıklarımızı davet edip, arabaşı ikram ederek, bizlerin kültürümüzü unutmaması için çaba sarfederdi. Bize de o kültürü, o geleneği çocuklarımıza aktarmak bir borçtur.

Hele bu devirde bu geleneği yaşatmak çok önemli. Maalesef bir çok aile içerisinde, birlik beraberlik kalmamış. Bencil ve Avrupai kültür neredeyse bir çoğumuzun evinde yerini almış… İşte bu yüzden, büyüklerimizden ne gördüysek çocuklarımıza; kültürünü, dilini, örf ve adetlerini kaybetme tehlikesinde olan geleceğimize aktarmak boynumuzun borcudur. Peki, arabaşı sizce hangi yöreye aittir? Hangi ilimizin insanı daha marifetli bir şekilde yapar? Bir Karamanlı olarak, bu konuda mütevazilik yapmayarak tabii ki bize ait olduğunu ve lezzeti damaklarda tad bırakarak “Karaman arabaşısı” diyorum.

ankara_arabasi_corbasi

Hele bir de kendi ellerimizle dövmüş olduğumuz acı pul biberi de üstüne serptik mi, değmeyin keyfimize. Üste yer alan tekerleme ise, Karaman’da sıkça söylenen bir tekerlemedir.  “Karnım aç, Karaman’a kaç” diyerek, ille de Karaman arabaşısı diyorum ve tersini iddia eden varsa, buyursun bir arabaşı gecesine diyor ve yazıma son veriyorum,

Saygılarımla,
Arife Beyhan – 23 Ekim 2015/Belçika

 

Arife BEYHAN

1979 yılında Liège'de doğdu ve 5 kız çocuklu Karamanlı bir ailenin 3’üncü kızıdır. Evli ve iki çocuk annesidir. Mesleği sekreterliktir fakat başörtu sorunu olduğu için şuan işşizdir. Yazı yazmayı çocukluğundan beri seviyor. Altın Cocuklar Liège grubunda halk ile ilişkilerde sorumludur.

Comments 8

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

  1. Oncelikle Sizleri Kutlarim Arap aşı evet kış aylarında yenir yazmış olduğunuz illerin tamamı bilmez arti Sivas ilini unutmayın Gerçek yeri Sivas tir saygilarimla CHARLEROI MUHABIRI

  2. Beni cocukluguma goturen bu yazi icin tebrik ve tesekkur ederim. Kayseri koyumde diz boyu kar disarida arabasi sofra sinilerine yapilir ortasina buyuk bakir tasi dolusu corba konur. Corbada av hayvani keklik veya tavsandan yapilirdi. 68 de Belcikaya geldigimizden bundan 10-15 sene oncesine kadar konyali, yozgatli, kirsehirli vs…. es dost arkadaslar ya bizim evimizde yada annecigimi kendi evlerine cagrip ozellikle arabasi yaptirirlardi. Kimi hic bilmiyor, kimi biliyor yapamiyor vs…. ARABASININ KOKENI KAYSERI DERSEM UMARIM KIZMAZSINIZ. Charleroi muhabirine cevabim, Sivas yoresi hic bilmez Guner agbi, yemesini ogrendikten sonrada anneme “bizim kiz bize bir it ulutmasi yapsanda yesek” diyen tanidigin Sivaslilarin ismini verebilirim. Sen yiye yiye ogrenmis oldun. Afiyet olsun …..

  3. Arabaşı, ancak bu kadar güzel anlatılabilirdi. Bazılarının sandığının aksine, bahsedildiği üzere Araplık’la herhangi bir ilgisi olmayan, İç Anadolu yöresinin uzun ve soğuk kış gecelerinin vazgeçilmez ziyafetidir arabaşı. Öyleyse arabaşı için sorulması gereken, hangi yöreye veya vilayete ait olduğu değil, nerede en iyi yapıldığıdır. Elbette bir Karaman’lı olarak cevabım Karaman’dır. Ancak illaki aidiyet aranıyorsa da, en güzel yapılan yer olan Karaman’dan başka bir yere ait olacak değil ya. Teşekkürler Arife BEYHAN Hanımefendi. 06.01.2017

  4. ARABAŞIMIZ
    Arabaşı pişmiş hamur dokunmaz
    Çiğnenmeden yutulursa hoş olur
    Yozgat’a has başka yerde bulunmaz
    Şimşir kaşık tutulursa hoş olur

    Dilimlenir tepsi ile sunulur
    Çorbasına keklik eti konulur
    Bulunmazsa tavuk eti bulunur
    Baharatta katılırsa hoş olur

    Çorbası çok sıcak olması gerek
    Derin kâselere dolması gerek
    Kaşıklar kâseye dalması gerek
    Limon suyu sıkılırsa hoş olur

    Hamur pişer sinilere serilir
    Bahçedeki kar üstüne sürülür
    Onu gören hasta olsa dirilir
    Reçeteye yazılırsa hoş olur

    Bozok yaylasının milli aşıdır
    Asla vazgeçilmez mihenk taşıdır
    Yöremizde yemeklerin başıdır
    Kayıtlara kazılırsa hoş olur

    Adettir sırayı takip ederler
    Yapmayana ceza bile keserler
    Köy yerinde odalara giderler
    Gül bahçede takılırsa hoş olur

    Salim GÜLBAHÇE

  5. Arabaşı diye söylenir ama ara aşı olmalı bence ismi akşam yemeğinden bir kaç saat sonra yenir bu akşam içtik çok severim konya ereğli doğumluyum bende

  6. Arabaşı ilçe olarak gözüksede bu sayılan illerin arasında ve bunlar kadar büyük olan Ereğli nin öz be öz yemeği. Etliekmek deden oda ama Konya İl olunca sahipleniyor Ereğli arada kaynıyor

  7. Arkadaşlar her zaman ki gibi Sivas be Kayseri Konya illeri sahiplenmiş 😄 Aslen Yozgatındır ve bu 2012 de tescillenmiştir bilginiz olsun ama tarif güzel 👍

ARABAŞI KİME AİT?

Choose A Format
Story
Formatted Text with Embeds and Visuals
List
The Classic Internet Listicles
Video
Youtube, Vimeo or Vine Embeds
Image
Photo or GIF